Wetenschappelijke integriteit
Naleving van gedragsnormen en integriteitsvraagstukken is van belang voor alle wetenschappelijk onderzoekers.
- Leidse regeling
- Documenten
- Landelijk Orgaan voor Wetenschappelijke Integriteit (LOWI)
- Commissie Wetenschappelijke Integriteit
Op vele maatschappelijke terreinen groeit de aandacht voor naleving van gedragsnormen en integriteitsvraagstukken. Kenmerkend voor deze groeiende aandacht is dat organisaties zelf aan de slag gaan om binnen hun eigen gelederen aandacht te vragen voor fatsoenlijk gedrag in brede zin, maatregelen nemen om het bewustzijn daarvan te vergroten en eventueel zelfs tot ‘sancties’ over te gaan indien men zich niet aan de normen houdt.
Deze tendens strekt zich uit over publieke en private organisaties. Als we kijken naar de wereld van de juridische beroepen zien we bijvoorbeeld dat er reeds vele jaren een gedragscode bestaat voor de advocatuur met daaraan verbonden klachtregelingen en tuchtrechtspraak. Voor het Openbaar Ministerie en de Zittende Magistratuur zijn deze ontwikkelingen wat korter zichtbaar, maar inmiddels ook uitgewerkt in gedragscodes.
Het is dan ook niet verbazingwekkend dat ook binnen universiteiten de aandacht voor dit type vraagstukken de afgelopen jaren is gegroeid. Daaraan is al daadwerkelijk vorm gegeven met de totstandkoming van diverse notities, codes en reglementen, die een goed overzicht geven van de gedragsnormen waaraan u zich als wetenschapper hebt te houden, alsmede van de regelingen en procedures die kunnen worden ingezet bij het overtreden van die normen.
Het is van groot belang dat u zich als wetenschappelijk onderzoeker het bestaan van die normen realiseert en die ook naleeft. De ervaring leert dat onderzoekers zich hun kwetsbaarheid op dit terrein niet altijd realiseren. Dat besef treedt veelal pas in als er een probleem is ontstaan en het kwaad al is geschied.
- Leidse regeling
Binnen de Universiteit Leiden geldt op basis van deze afspraken de Regeling Wetenschappelijke Integriteit Universiteit Leiden (Nederlandse en Engelse versie), waarbij een Commissie Wetenschappelijke Integriteit wordt ingesteld, en een klachtenregeling wordt geregeld.
In geval van een vermoeden van schending kunt u volgens de procedure die in deze regeling is vastgelegd een klacht bij de deze commissie aanbrengen. Het staat u overigens vrij de kwestie eerst voor te leggen aan uw wetenschappelijk directeur of de decaan. Het secretariaat van de commissie is gevestigd bij het Bureau Juridische zaken van de Universiteit, Rapenburg 70.
- Documenten
Voor u – als onderzoeker van de faculteit rechtsgeleerdheid – kan de volgende informatie van belang zijn:
• Wetenschappelijk onderzoek: dilemma’s en verleidingen gaat in op kwesties als: vertrouwen, bedrog en zelfbedrog; zorgvuldigheid en nalatigheid; volledigheid en selectiviteit; concurrentie en collegialiteit; publiceren, auteurschap en geheimhouding; contractonderzoek; omgang met publiciteit en media; toepassingen en waardenvrijheid. Het eindigt met suggesties voor preventie van wetenschappelijk wangedrag.
• Notitie Wetenschappelijke Integriteit, 2001
Over normen van wetenschappelijk onderzoek en een Landelijk Orgaan voor Wetenschappelijke integriteit, opgesteld door de KNAW, NWO en de VSNU.
- Landelijk Orgaan voor Wetenschappelijke Integriteit (LOWI)
Er bestaat een Landelijk Orgaan voor Wetenschappelijke Integriteit (LOWI). Dit orgaan kan op basis van zelfbinding van de instellingen van onderzoeksorganisaties een rol vervullen bij geschillen die de wetenschappelijk integriteit van onderzoekers en onderzoeksorganisaties aangaan. De procedures lopen via de universiteiten, waar een vertrouwenspersoon of vertrouwensinstantie wordt aangesteld waaraan vermoede inbreuken op de integriteit kunnen worden voorgelegd.
- Commissie Wetenschappelijke Integriteit
De Commissie Wetenschappelijke Integriteit onderzoekt klachten betreffende een vermoeden van een schending van de wetenschappelijke integriteit door een medewerker van de Universiteit Leiden.


